Om 14:28 uur vandaag veegde Iran het Amerikaanse vredesvoorstel van tafel. De ECB rente 2026 stond al de hele dag centraal na uitspraken van Christine Lagarde. Toch sloot de AEX 0,9 procent hoger op 983,13 punten. Dat is de paradox van vandaag, en ik leg je precies uit hoe die mogelijk is, wat Lagarde werkelijk zei en wat het betekent voor je aangifte en je vermogen.
AEX sluit groen, terwijl Iran vrede afwijst
Vandaag was een dag in twee bedrijven. In het eerste bedrijf kwamen er ’s ochtends signalen van onderhandelingen tussen de VS en Iran. De olieprijzen daalden daardoor ruim 2 procent. Chipaandelen trokken aan. Beleggers ademden op. De AEX opende hoger.
In het tweede bedrijf publiceerde Iran om 14:28 een verklaring. Onderhandelingen zijn “niet logisch”. Een wapenstilstand is “niet haalbaar onder de huidige omstandigheden”. Iran praat niet, aldus Teheran.
Toch sloot de AEX 0,9 procent hoger op 983,13 punten. Hoe dat kan? Daarvoor moet je kijken naar wat er om 13:17 uur gebeurde. Dat tijdstip zal ik zo toelichten. Want de ECB rente 2026 speelde namelijk de doorslaggevende rol, niet de diplomatieke verklaringen.
Op het Damrak was de beweging gemengd, maar overwegend groen. ASMI won 3,2 procent. ASML steeg 1,8 procent. Besi won 1,6 procent. Prosus steeg 5 procent na een koersdoelverhoging door Morgan Stanley. De chipsector trekt daarmee de kar, ook op een dag waarop het geopolitieke nieuws opnieuw verslechterde.
Shell daalde echter, want de olieprijzen zakten in de ochtend door de vredessignalen. Dat geldt ook voor SBM Offshore. Beide aandelen zijn namelijk direct gekoppeld aan de olieprijs. Lagere olie = lagere koers, hogere olie = hogere koers.
Lees het volledige dagelijkse beursoverzicht op de VEB voor alle standen.
Lagarde zegt het hardop: dit is geen 2022
Om 13:17 rapporteerde het IEX-liveblog een uitspraak van Christine Lagarde: “2026 is niet te vergelijken met 2022.”
Die zin doet meer werk dan hij op het eerste gezicht lijkt. In 2022 barstte de Oekraïne-oorlog los met een energieprijsschok. De inflatie in Nederland liep dat jaar op naar gemiddeld 10 procent. De ECB moest in negen stappen de rente verhogen van 0 naar 4 procent. Hypotheekrentes verdubbelden. Aandelen kelderden.
Lagarde stelde dat de uitgangspositie nu anders is. De inflatie lag voor dit conflict op 1,9 procent, dicht bij het streefcijfer van 2 procent. De ECB-rente staat op 2 procent, een neutraal niveau. Bovendien zei ze in een toelichting op het ECB-rentebesluit van 19 maart via de NOS: “In die vier jaar hebben we veel geleerd en onze strategie aangepast. We letten beter op risico’s.”
Toch stelt de ECB haar eigen inflatieprognose voor 2026 bij van 1,9 naar 2,6 procent vanwege de oorlog. De groei wordt bovendien bijgesteld van 1,2 naar 0,9 procent. Dat zijn geen cijfers om gerust van te worden. De ECB houdt echter vast aan haar beoordeling dat de energieschok tijdelijk is, tenzij het conflict aanhoudt en tweede-ronde-effecten de kerninflatie opdrijven. Daarvoor gaf ze geen tijdlijn.
Lagarde sprak zich ook niet uit tegen de marktverwachting van renteverhogingen. ABN AMRO stelt in haar recentste rentescenario formeel dat twee verhogingen van 25 basispunten te verwachten zijn in 2026. Dat is geen speculatie. Dat is het gepubliceerde basisscenario van een Nederlandse systeembank. In het negatieve scenario van ABN AMRO zijn zelfs drie verhogingen mogelijk.
Daardoor daalden vandaag ook de Europese obligatierentes hard. Obligatiebeleggers kochten staatsobligaties op het signaal dat de ECB niet in paniek hoeft te verhogen, zoals in 2022. De Nederlandse tienjaarsrente daalde daarmee licht na de stijging van de afgelopen week.
Die daling is goed nieuws voor huizenbezitters met een hypotheek die binnenkort afloopt. Toch blijft de basisrichting opwaarts. De ECB rente 2026 is namelijk niet terug bij nul. Het uitgangspunt is 2 procent en de richting is omhoog.
Wat de ECB rente 2026 voor jou en je aangifte betekent
Dit is de fiscale kern van het ECB rente 2026-debat. Ik loop het per categorie door.
Hypotheek. De tienjaarsvaste hypotheekrente stond in maart 2026 al tussen de 3,63 en 3,85 procent. Als de ECB twee keer verhoogt, loopt de kapitaalmarktrente daarvoor al op. Hypotheekrentes gaan dan richting 4 procent voor een tienjaarsfixatie. Loopt je rentevaste periode de komende twaalf maanden af? Vergelijk nu. Bij de Hypotheekshop of Independer kun je direct de actuele tarieven zien.
Hypotheekrenteaftrek. Hogere rente betekent hogere aftrekbare rente in box 1. Het maximale aftrektarief is 37,56 procent van de tweede schijf. Als jouw hypotheekrente van 3,7 naar 4,2 procent gaat op een lening van 350.000 euro, stijgt je jaarlijkse aftrek daarvoor met circa 650 euro. Echter, de hogere rentelasten zijn bijna 1.750 euro per jaar. Per saldo kost het je dus meer dan de extra aftrek compenseert.
Box 3 en spaargeld. Het forfaitair rendement op spaargeld voor belastingjaar 2025 staat definitief vast op 1,37 procent. Voor 2026 wordt dit rendement in 2027 vastgesteld op basis van de gemiddelde spaarrente in 2026. Als de ECB rente 2026 inderdaad stijgt en Nederlandse banken hun spaarrentes verhogen, loopt het forfait op. Daarvoor betaal je over je spaargeld in 2027 meer box 3-belasting. Het is daarmee een indirect effect van de ECB op je aangifte, via de spaartarieven.
Erfbelasting, een nieuwe regel die niemand bespreekt. Per 1 januari 2026 is de aangiftetermijn voor erfbelasting verlengd van 8 naar 20 maanden na het overlijden. Dit geldt voor alle overlijdens na 1 januari 2026. Erfgenamen krijgen daardoor meer tijd. Echter, het startmoment voor belastingrente is ook verschoven naar 20 maanden na het overlijden. Dat is goed nieuws voor wie te maken heeft met een nalatenschap. Je hoeft je minder te haasten. Toch raad ik aan niet te wachten tot de grens. Belastingrente loopt namelijk door als je te laat betaalt, en die rente is niet aftrekbaar.
Lees ook ons volledige artikel over crypto in box 3 als je digitale activa in je nalatenschap of portefeuille hebt.
Energiebelasting versus energieprijs, de rekening klopt niet
De overheid deed per 1 januari 2026 haar best. Echter, de markt gooide roet in het eten.
De kabinetsmaatregelen zijn helder. De stroombelasting daalde van 12 naar 11 eurocent per kWh. De vaste belastingkorting op je energierekening daalde €6,23 naar €628,96 per jaar, aldus Milieu Centraal. Voor stroomgebruikers pakt dit namelijk licht gunstig uit. Voor gasgebruikers echter niet. De gasbelasting steeg van €0,70 naar €0,73 per m³. Bovendien stegen de netbeheerkosten gemiddeld met €25 per jaar.
Nu de oorlog de gasprijzen op de TTF naar 55 euro per megawattuur drijft, overstijgt de marktprijsstijging de belastingverlaging ruimschoots. Je betaalt per saldo aanzienlijk meer dan een jaar geleden, ondanks de fiscale maatregel. Dat is ook de conclusie van Rabobank, die deze week vaststelde dat hoge energieprijzen doorwerken in vrijwel alle consumentenprijzen.
Dit raakt je ook fiscaal, en dat is het verband dat in discussies over de ECB rente 2026 zelden wordt gelegd. Hogere energiekosten drukken je koopkracht en daarmee je besteedbaar inkomen. Dat inkomen zou je anders kunnen sparen of beleggen. Minder vermogen op de peildatum betekent echter ook minder box 3-grondslag. Daarvoor is er dus één kant van de medaille die voor jou gunstig is.
Lagarde wint vandaag van Iran, maar voor hoe lang
Het verhaal van vandaag eindigt niet met de groene slotkoers. Het eindigt met een vraag.
De AEX sloot groen, omdat de markt Lagarde geloofde. Ze zei dat dit geen 2022 is, dat de ECB rente 2026 beheerst kan worden. Obligatierentes daalden. Beleggers kochten aandelen.
Iran wees het vredesvoorstel echter af. De vijfdaagse gevechtspauze loopt vrijdag af. Er is morgen één dag over. Als er geen verlenging of doorbraak komt, begint vrijdagochtend voor de markt opnieuw een weekend vol onzekerheid. Dat is het patroon van de afgelopen twee weken. Elke vrijdagavond houdt een belegger zijn adem in.
Voor jou als belastingbetaler en vermogensbeheerder is de les van deze week eenvoudig. De ECB rente 2026 gaat namelijk omhoog. Hoe snel en hoeveel hangt af van wat er dit weekend en de komende weken in het Midden-Oosten gebeurt. Dat weet Lagarde ook niet. Dat weet niemand.
Wat je wel weet: je aangifte over 2025 staat open en heeft peildatum 1 januari 2025. Die situatie staat vast, ongeacht wat Iran of de ECB doet. Dien hem in. Heb je Bitcoin of andere digitale activa? Controleer de waarde op de peildatum en geef ze op in box 3. De Belastingdienst ontvangt gegevens van cryptoplatforms. Fouten vallen op.
Lees de officiële ECB-persconferentie van 19 maart voor de brondata achter alle rentecijfers die ik vandaag noem.
Wat doe je morgen
Drie stappen voor vrijdag, gebaseerd op alles wat er vandaag is gebeurd.
1. Dien je aangifte in voor 1 mei, maar controleer eerst de erfbelastingregels. Ben je dit jaar erfgenaam geworden na een overlijden op of na 1 januari 2026? Dan heb je 20 maanden de tijd voor de erfbelastingaangifte. Dat is dus niet dezelfde deadline als de inkomstenbelasting. Toch geldt ook hier: hoe sneller je indient, hoe sneller je zekerheid hebt. Belastingrente loopt door na de termijn. Neem contact op met een belastingadviseur als de nalatenschap crypto, aandelen of vastgoed bevat. Die activa vragen nauwkeurige waardering op de peildatum van overlijden.
2. Monitor de olieprijs en obligatierente vrijdag vroeg. De vijfdaagse pauze loopt af. Als er geen verlenging is, stijgt de olieprijs vrijdagochtend direct. Hogere olie betekent hogere inflatie, een hogere ECB-renteverwachting en daarvoor lagere aandelenwaarderingen. De AEX-future geeft je al voor 09:00 de richting aan. Houd die in de gaten voordat je een beslissing neemt over je beleggingen.
3. Vergelijk je spaarrente nu, niet volgend kwartaal. Als de ECB rente 2026 inderdaad verhoogd wordt, zijn de Europese spaarrentes over zes maanden hoger dan nu. Nederlandse grootbanken volgen echter traag. Buitenlandse banken aangesloten bij platforms als Raisin bieden nu al tot bijna 2 procent met dezelfde depositogarantie tot 100.000 euro. Hogere rente-inkomsten tellen mee als werkelijk rendement in de tegenbewijsregeling voor box 3 over 2025. Elke euro extra rente-inkomen verlaagt namelijk je nettobijbetaling.
