Kan de BIP 110 fork Bitcoin splitsen met nul mijnersteun?

Marktcontext per 19.35 CET. Bitcoin noteert 64.088 dollar, 0,4 procent onder de 24-uurs high van 64.377 dollar. Het 24-uurs volume stijgt 13,5 procent naar 18,5 miljard dollar. De mempool, de wachtrij met onbevestigde transacties, telt 97.701 stuks bij een laagste fee van 1 sat per vByte. Bron, CoinGecko en mempool.space.

Waarom de BIP 110 fork blijft steken op nul procent

BIP 110 heet formeel Reduced Data Temporary Softfork. Het voorstel dook in december 2025 op onder het pseudoniem Dathon Ohm, met Knots-ontwikkelaar Luke Dashjr op de eerste versie. Ordinals, BRC-20 en Runes zetten plaatjes en tokendata in blokruimte, en dat noemen de indieners spam. BIP 110 knipt die routes een jaar lang dicht en verankert de limiet in de consensusregels. Daar zit meteen de pijn, want een relaylimiet kiest iedere node vrijwillig. Een consensusregel dwingt de rest van het netwerk mee. Saylor schreef dat het plan een spamruzie omzet in een wijziging die geldige, betalende transacties ongeldig maakt. Zijn oordeel was kort, “that precedent is the danger”. Adam Back nam er meer ruimte voor, en hield voorstanders voor dat ze alleen hun eigen software mogen aanpassen. Wie toch doorzet mag afsplitsen, aldus Back, alleen gaat Bitcoin niet mee.

De activatiemethode verklaart waarom dit gesprek geen theorie blijft. BIP 110 gebruikt een user-activated soft fork, waarbij nodes de regel afdwingen zonder akkoord van mijners. De drempel voor mijnersignalering ligt op 55 procent, ver onder de gebruikelijke 95 procent. Zelfs die lage lat wordt niet gehaald, blijkt uit de officiële signaleringsmonitor. De steun kwam nooit boven ongeveer 1 procent uit. Nu staat de teller op nul, zonder enige grote mining-pool/" data-term-title="Mining Pool" role="button" tabindex="0">mining pool erachter. Onder nodes blijft de adoptie in de lage enkele cijfers hangen, vrijwel volledig gedragen door de software van Bitcoin Knots. CoinDesk zette die combinatie van steun van mijners op nul en een naderende deadline zondagochtend op een rij. Het netwerk staat intussen op blok 957.732 en deze periode eindigt bij 959.615. Dat zijn nog 1.883 blokken, ruwweg dertien dagen rekenwerk. Daarna volgt een vrijwillige lock-in, het moment waarop nodes zich vastleggen, bij blok 961.542. Activering valt dan rond september.

Wat de mempool zegt over het spamprobleem

De discussie draait om verdringing. Spam zou betalers uit blokken duwen en de kosten opjagen, maar de feemarkt laat daar vandaag weinig van zien. In de actuele mempool wachten 97.701 transacties, samen goed voor 45,3 megabyte. Wie binnen een uur bevestiging wil betaalt 1 sat per vByte, en voorin het blok kost een plek er 3. Reken dat om en het beeld kantelt. Een doorsnee transactie van 140 vBytes kost bij dat hoogste tarief circa 420 satoshi, ongeveer 0,27 dollar. Een verstopt netwerk ziet er anders uit, en Ordinals-activiteit is bovendien fors gezakt sinds de piek van 2023. Het echte verhaal is dus dit, BIP 110 eist een consensuswijziging voor een probleem dat de feemarkt nauwelijks beprijst. Dat verzwakt de urgentie waarmee de indieners hun deadline verdedigen.

Aan de andere kant staat een reëel bezwaar. Bitcoin Core v30 schrapte in 2025 de standaardlimiet op OP_RETURN-relay, en sindsdien dragen blokken meer niet-financiële data. Voorstanders willen die limiet daarom in de consensusregels verankeren, waar geen softwarerelease hem kan terugdraaien. Critici wijzen op de rekening, want de specificatie erkent dat zeldzame vooraf getekende Taproot-transacties kunnen vastlopen. Bij een splitsing ontbreekt replaybescherming, waardoor een transactie op beide ketens geldig blijft. De mijners laten zich intussen weinig gelegen liggen aan het debat. Hun hashrate, de rekenkracht die het netwerk beveiligt, ligt rond 869 exahash per seconde. De moeilijkheidsgraad daalde 5,0 procent bij blok 957.600, precies het blok waarop deze signaleringsperiode opende. Wie het energieverbruik van blockchains volgt, kent de prioriteit van mijners, en die heet marge.

Wat dit betekent voor de Nederlandse belegger

Houd je BTC bij Bitvavo of een andere partij met een MiCAR-vergunning, dan verandert er weinig aan je hoofdpositie. De exchange bepaalt zelf of zij een afsplitsing ondersteunt, verhandelt en aan haar klanten uitkeert. Onder MiCAR legt een aanbieder zijn beleid rond forks en airdrops vast, en informeert hij zijn klanten daarover. Het toezicht van de AFM ziet toe op die informatieplicht. Reken in de aanloop naar augustus op korte pauzes van opnames rond het activatieblok, standaardpraktijk bij elke omstreden splitsing. Beheer je zelf de sleutels, let dan op het ontbreken van replaybescherming. Een uitgaande transactie kan op beide ketens landen, met verlies tot gevolg.

Fiscaal telt een forkmunt gewoon mee. Box 3 kijkt naar je vermogen op 1 januari, en een afgesplitste munt in je wallet valt daaronder. Een illustratief rekenvoorbeeld, geen advies. Met 1.000 euro koop je bij 56.095 euro per munt ongeveer 0,0178 BTC. Noteert een minderheidsketen straks op 1 procent van de bitcoinkoers, dan is die claim circa 10 euro waard. Dat weegt licht tegenover het risico van een verkeerd getimede opname. De hoofdketen draait ondertussen door op de regels die iedereen al gebruikt. Bitcoin blijft bruikbaar als betaalnetwerk zolang mijners en nodes die regels blijven draaien. Precies daarom draait dit conflict om het precedent dat Saylor vreest.

De volgende toets valt bij blok 959.615. Komt de signalering dan nog niet van de grond, dan verschuift het gesprek van activatie naar afwikkeling. In de reactie van Adam Back klinkt die uitkomst al door. Hij nodigt de voorstanders uit om terug te keren, nu of na hun eigen experiment met een eigen keten. De post van Saylor voegde daar het gewicht van de grootste bedrijfsmatige BTC-balans aan toe. Augustus levert het antwoord in blokken.

Dit artikel is informatief en geen financieel advies. Beleggen in crypto-activa brengt risico op verlies met zich mee. Doe eigen onderzoek naar de voorwaarden, de fiscale gevolgen en de eigen risicobereidheid. Raadpleeg bij twijfel een onafhankelijk adviseur voordat je kapitaal inzet.