| Wat je moet weten |
|---|
| 1De AFM past vanaf 28 juli 2026 ESMA-richtsnoeren toe voor kennis en bekwaamheid onder MiCA. |
| 2De regels raken CASP's die informatie of advies geven over cryptoactiva en cryptodiensten. |
| 3Het AFM-register telde op 23 juli 174 CASP-regels, waarvan 29 met Nederland als thuislidstaat. |
| 4Bitcoin en ether daalden rond 06.02 uur met 3,0% en 3,4%. Daardoor raakt toezichtnieuws direct aan risicobereidheid. |
Marktcontext per 06.02 uur CEST. Bitcoin noteert 63.263 dollar, 3,0% lager dan 24 uur eerder. De munt staat 3,6% onder de 24-uurs top van 65.618 dollar. Ether noteert 1.879,01 dollar, 3,4% lager. De totale cryptomarkt is volgens CoinGecko 2,25 biljoen dollar waard, met 69,03 miljard dollar dagvolume.
AFM-richtsnoeren MiCA starten vandaag
De Nederlandse toezichthouder schrijft dat de MiCA-richtsnoeren vanaf 28 juli 2026 gelden. Dat staat in zijn toelichting op ESA-richtsnoeren. Het gaat om criteria voor de beoordeling van kennis en bekwaamheid. De doelgroep is scherp afgebakend: bevoegde autoriteiten en aanbieders van cryptoactivadiensten, in MiCA-termen CASP’s.
ESMA koppelt de richtsnoeren aan artikel 68, lid 5, en artikel 81, lid 7 van MiCA. Die artikelen gaan over gedrag, informatie en advies. De AFM zegt dat zij dit meeneemt in vergunningaanvragen en in het doorlopende CASP-toezicht. Een cryptobedrijf moet dus laten zien dat het raamwerk werkt. Papier alleen is niet genoeg. Dat telt.
Waarom dit voor exchanges telt
De oude Nederlandse overgangsroute is voorbij. Op de AFM-registerpagina staat dat het nationale overgangsregime op 30 juni 2025 eindigde. Wie in Nederland cryptodiensten aanbiedt, moet nu een MiCA-vergunning, notificatie of Europees paspoort kunnen aanwijzen. CryptoFocus beschreef eerder hoe het FCA cryptoregime die Europese lat scherper zichtbaar maakt.
Dat maakt de nieuwe kennisregels praktisch. Een platform kan wel een vergunning hebben, maar de klantgesprekken blijven een apart toezichtpunt. Denk aan uitleg over custody, tokenrisico, handelskosten, staking, orderuitvoering en overdracht van cryptoactiva. Als die uitleg te dun is, raakt dat de bescherming van particuliere beleggers. De eerdere Binance-app zaak liet zien hoe snel toegangsvragen praktisch worden.
CryptoFocus-berekening zet Nederlandse CASP-lat in beeld
CryptoFocus telde in het gedownloade AFM-registerbestand 174 CASP-regels. Daarvan hadden 29 regels Nederland als thuislidstaat. Een daarvan was als ingetrokken gemarkeerd. Zonder die ingetrokken regel blijft Nederland op 28 actieve thuislandregels, of 16,1% van het register.
Dat is geen marktaandeel, maar het zegt wel iets over de toezichtdruk. De Nederlandse subset bestaat uit brokers, custodians, betaalbedrijven, market makers en beleggingsachtige partijen. Bij een mondiale cryptomarkt van 2,25 biljoen dollar is dat 77,7 miljard dollar per Nederlandse registerregel. Dat bedrag is fors. Dat raakt toezicht. Bij het dagvolume is dat 2,38 miljard dollar per Nederlandse regel.
Die vergelijking is bewust grof. Een kleine broker draagt niet dezelfde marktlast als een groot handelsplatform. Toch laat de rekensom zien waarom de AFM de personeelskennis niet als detail kan behandelen. Een fout adviesgesprek kan klein lijken. Het productuniversum rond de klant blijft enorm.
Wat dit betekent voor de Nederlandse belegger
Voor Nederlandse beleggers verandert er vandaag waarschijnlijk niets in de app. De verandering zit achter de schermen. Dat is precies het punt. Dat helpt. Een aanbieder moet beter vastleggen wie klanten informeert. Ook moet duidelijk zijn welke kennis die persoon heeft.
De meest nuttige controle blijft eenvoudig. Zoek de aanbieder in het AFM-register of in het Europese register, en kijk naar de toegestane diensten. Staat een partij er niet in, dan hoeft dat niet meteen fraude te betekenen. De AFM noemt ook lopende aanvragen en uitzonderingen. Maar voor een Nederlandse klant is afwezigheid reden om extra vragen te stellen.
Bij een positie van 1.000 euro is het verschil tussen uitleg en advies niet academisch. Een verkeerd begrepen stakingproduct, custodydienst of hefboomproduct kan meer risico geven dan de koersbeweging van een gewone spotpositie. Dit voorbeeld is illustratief, geen advies.
MiCA-druk komt op een zwakke marktdag
De timing is niet los te zien van de markt. CoinGecko laat een daling van 2,76% zien in de totale cryptomarkt. Bitcoin handelt dicht bij de 24-uurs bodem van 63.038 dollar. Ether staat 5,1% onder zijn 24-uurs top van 1.973,90 dollar.
Op zo’n dag zoeken beleggers sneller houvast bij klantenservice, appmeldingen en uitlegpagina’s. Precies daar grijpen de richtsnoeren aan. De AFM gaat niet over de richting van de koers. Zij kijkt wel naar informatie rond producten die koersverlies kunnen vergroten.
De ESMA-documentpagina verwijst naar de volledige richtsnoeren en de Nederlandse vertaling. De AFM zegt dat zij risicogestuurd beoordeelt of CASP’s aan de eisen blijven voldoen. Dat maakt 28 juli minder zichtbaar dan een boete, maar belangrijker voor dagelijkse cryptodienstverlening.
| Waar we nu op letten |
|---|
| 1Nederlandse CASP's moeten hun kennisraamwerk bij vergunning en toezicht kunnen onderbouwen. |
| 2Appteksten moeten duidelijker onderscheid maken tussen informatie, advies en promotie. |
| 3Het AFM-register kan nieuwe Nederlandse notificaties of intrekkingen tonen na 23 juli. |
| 4Zwakke marktdagen kunnen meer klachten opleveren over uitleg rond risico en custody. |
Dit artikel is informatief en geen financieel advies. Beleggen in crypto-activa brengt risico op verlies met zich mee. Doe eigen onderzoek naar de voorwaarden, de fiscale gevolgen en de eigen risicobereidheid. Raadpleeg bij twijfel een onafhankelijk adviseur voordat je kapitaal inzet.
