Hoe omzeilde Shelbit sancties voor vier miljard dollar?

Marktcontext per 20.47 uur CET. Bitcoin noteert 62.982 dollar, 3,65 procent onder de 24-uurs high van 65.369,80 dollar en 1,02 procent boven de 24-uurs low van 62.344 dollar. Het 24-uurs volume op Kraken steeg naar 2.236 BTC, tegenover 1.153 BTC op donderdag, een stijging van 94 procent. Dat komt neer op zo’n 140,8 miljoen dollar aan bitcoin-omzet op die ene beurs, per dag. Bron, Kraken.

Hoe Shelbit sancties omzeilde met vier miljard dollar

Shelbit heeft geen kantoor. Het platform heeft ook geen publieke website. Toch verplaatste de Dubai-exchange sinds mei 2024 meer geld dan menig vergunde beurs in tien jaar tijd. Dat blijkt uit onderzoek van Reuters. TRM Labs en onderzoeker Infoblox bevestigen het. Achter het platform zit de Iraanse zakenman Siavash Kayvanpour, die in 2023 veroordeeld werd in Iran samen met twee mede-verdachten. Meer dan tweeduizend Farsitalige gokwebsites deden mee. Ze voedden het netwerk jarenlang. Gokken is illegaal in Iran. Fondsen raakten verweven met de Iraanse centrale bank en met operaties gekoppeld aan de Revolutionaire Garde.

TRM-analist John Wojcik noemt de zaak uniek in omvang. “This is by far the biggest Iranian illegal gambling network ever discovered and one of the biggest in the world,” zei hij tegen Reuters. Onafhankelijk onderzoeker Rich Sanders is stelliger. “It’s an IRGC operation, and that’s plain as day,” aldus Sanders. Onze eigen rekensom is simpel. Vier miljard dollar gedeeld door de periode sinds mei 2024 komt uit op 4,87 miljoen dollar per dag. Dat is 3,5 procent van het volledige 24-uurs bitcoin-volume op Kraken, en het bleef twee jaar lang onopgemerkt stromen. Onderzoekers volgden ook honderden miljoenen dollars naar grote beurzen zoals Binance, en sommige wallets bleken gelinkt aan Nobitex. Nobitex kreeg zelf al eerder sancties. Binance zegt nooit een rekening voor Shelbit te hebben gehad, maar wel betrokken gebruikers onderzocht en gemeld bij de autoriteiten.

Waarom sancties tegen crypto blijven falen

Shelbit staat niet op zichzelf. Eerder trof de Amerikaanse Treasury de verzekeraar HormuzSafe, die vaartuigen in de Straat van Hormuz liet betalen in bitcoin. Beide zaken tonen hetzelfde patroon. Iran leunt niet op een route. Het gebruikt er meerdere tegelijk. Minister Bessent noemde het simpelweg geldnood. “With its economy in freefall and inflation in the triple digits, the regime is desperate for cash,” zei hij over de sancties tegen HormuzSafe. Diezelfde geldnood duwt geld nu ook via gokwebsites en een naamloze Dubai-exchange de wereld in. De EU nam eerder een vergelijkbare aanpak tegen Russische platforms, en Tether voelde vorige maand druk door Iran-sancties op USDT. In mei 2026 werd al voor een miljard dollar aan Iraanse crypto in beslag genomen. Toch dook binnen twee maanden een netwerk op dat vier keer zo groot bleek. Sancties raken telkens de vorige route, niet de volgende.

Wat dit betekent voor de Nederlandse belegger

Voor een Nederlandse belegger voelt Dubai ver weg. Toch raakt deze zaak de manier waarop je hier veilig handelt. Bitvavo en andere Nederlandse platforms werken onder een MiCA-vergunning, gecontroleerd door de AFM. Die vergunning verplicht sanctiescreening. Ook klantidentificatie is verplicht bij elke transactie. Shelbit had niets van dat alles. Geen vergunning, geen zichtbare eigenaar, geen controle. Wie crypto koopt via een platform buiten de EU, buiten het toezicht van de AFM, loopt risico op besmet geld. Dat risico is reëel. Bij een MiCA-vergunde beurs wordt zo’n transactie geblokkeerd en gemeld, terwijl dat bij Shelbit nooit gebeurde. Stel je zet duizend euro in via een niet-gescreend platform, illustratief en geen advies. Bij een bevriezing door toezichthouders kun je dat bedrag maandenlang kwijt zijn, soms voorgoed.

Amerikaanse toezichthouders zeggen op dit moment eigen sancties tegen Shelbit te overwegen. Kijk de komende weken naar updates van de OFAC-sanctielijst voor de naam Shelbit of Kayvanpour. Volgt die aanwijzing, dan sluiten Amerikaanse banken en veel beurzen het platform meteen buiten.

Dit artikel is informatief en geen financieel advies. Beleggen in crypto-activa brengt risico op verlies met zich mee. Doe eigen onderzoek naar de voorwaarden, de fiscale gevolgen en de eigen risicobereidheid. Raadpleeg bij twijfel een onafhankelijk adviseur voordat je kapitaal inzet.