Amazon schrapt geheimhouding bij datacenters na verzet

AI-context. Nederland hanteert sinds 2022 een eigen drempel voor hyperscale datacenters. Toenmalig minister Hugo de Jonge stelde de grens op 10 hectare en 70 megawatt aansluiting. Zeven hyperscalers krijgen toch een vergunning, vier daarvan bij Schiphol in Haarlemmermeer. Op het Nederlandse stroomnet staan meer dan 14.000 grootverbruikers op een wachtlijst voor een nieuwe aansluiting. Regio’s als Flevoland, Gelderland en Utrecht zitten al aan hun grens.

Waarom Amazon geheimhouding bij datacenters opgeeft

Garman schrijft op de eigen nieuwssite van Amazon dat kritiek zich vooral richt op geheimhouding. Inwoners klagen dat projecten pas naar buiten komen nadat vergunningen al binnen zijn. Lokale ambtenaren tekenen geheimhoudingscontracten en bellen niet terug, zegt milieuactiviste Erin Brockovich in gesprek met TechCrunch. Die klacht raakt een zenuw. Amazon voegt zich bij Microsoft. Microsoft ging Amazon voor, een half jaar eerder.

Amazon noemt ook cijfers om de zorgen te weerleggen. Datacenters verbruiken 0,5 procent van het Amerikaanse industriewater. Golfbanen in de Verenigde Staten gebruiken tweehonderd keer zoveel. Noodgeneratoren draaien gemiddeld tien uur per jaar. Amazon claimt een energie-efficientie van 1,14 PUE, tegen een sectorgemiddelde van 1,25. De cijfers blijven ongecontroleerd.

New York kondigt een moratorium van een jaar aan op grote datacentervergunningen. Garman waarschuwt dat zulke stops de Amerikaanse voorsprong in AI kunnen kosten. Meer dan honderd gemeenten overwegen een vergelijkbare maatregel, meldt TechCrunch. De vraag naar AI-rekenkracht duwt bedrijven als Amazon naar steeds meer datacenters, net als bij de chipdeal tussen Anthropic en Broadcom. Het wantrouwen past in een breder patroon. Deze week schreef een oud-medewerker nog dat de veiligheidscultuur bij OpenAI structureel faalt.

Nederlandse gemeenten herkennen het probleem

Nederland kiest in 2022 voor een andere aanpak dan geheimhouding. Minister Hugo de Jonge stelt een harde grens in. Hyperscale datacenters mogen alleen in Hollands Kroon en een deel van Het Hogeland. De grens ligt bij 10 hectare grondoppervlak en een aansluiting van 70 megawatt of meer. Toch krijgen zeven hyperscalers een vergunning, vier daarvan bij Schiphol in Haarlemmermeer. Bouwers ontwijken de grens door de hoogte op te zoeken in plaats van de breedte. De stroomvraag blijft enorm, de hectares op papier niet. Het patroon herhaalt zich.

Kamerlid Pieter Grinwis krijgt in maart 2026 steun voor een motie om de definitie aan te scherpen. De vergunningen voor de zeven projecten liggen dan al vast. Een rechter geeft netbeheerder TenneT in april gelijk. TenneT hoeft een datacenter van Goodman niet meteen aan te sluiten. De regio Vijfhuizen, tussen Haarlem en Amsterdam, zit dan al vol. Meer dan 14.000 grootverbruikers staan op een wachtlijst voor een stroomaansluiting. Versterking van het net laat tot 2033 op zich wachten.

Veelgestelde vragen

Wat verandert er aan Amazons geheimhoudingsbeleid? Amazon tekent geen geheimhoudingscontracten meer met overheden over datacenterprojecten. Het bedrijf publiceert vanaf nu ieder jaar zijn energie- en watergebruik per locatie.

Hoeveel geld trekt Amazon uit voor gemeenschappen? Amazon trekt via het programma Built Together 1 miljard dollar extra uit, verspreid over vijf jaar. Dat komt boven op meer dan 1 miljard dollar die het bedrijf de afgelopen drie jaar al gaf.

Gelden in Nederland vergelijkbare regels voor datacenters? Nederland verbiedt hyperscale datacenters sinds 2022 buiten Hollands Kroon en een deel van Het Hogeland. De grens ligt bij 10 hectare en 70 megawatt, maar zeven projecten kregen alsnog een vergunning.