Gisteren sprak ik mijn buurman Gerard bij de brievenbus. Hij is 57, werkt bij een logistiek bedrijf in Zoetermeer, en vroeg mij of hij zijn spaargeld moest verplaatsen. “Alles voelt onzeker,” zei hij. Gerard heeft gelijk. De mondiale onzekerheid bereikte in 2025 een historisch record. Dat is geen gevoel, maar een meetbaar feit. De gevolgen voor Bitcoin zijn groter dan de meeste mensen beseffen.
- 1
De World Uncertainty Index bereikte in 2025 een historisch record, hoger dan tijdens covid-19 en de financiële crisis van 2008. - 2
Bitcoin daalde 47% van zijn ATH van $126.000 in oktober 2025 naar circa $67.000 begin maart 2026. - 3
Goud steeg naar boven de $5.000 per troy ounce, een historisch record. - 4
IMF-economen waarschuwen dat hoge onzekerheid de economische groei zes tot achttien maanden vertraagt. - 5
Op korte termijn gedraagt Bitcoin zich als een risicovolle belegging, niet als veilige haven.
Wat is de World Uncertainty Index
De World Uncertainty Index (WUI) is een maatstaf voor mondiale onzekerheid. Drie economen ontwikkelden hem: Hites Ahir en Davide Furceri van het IMF, en Nicholas Bloom van Stanford University. Zij tellen hoe vaak het woord “uncertainty” voorkomt in kwartaalrapporten van de Economist Intelligence Unit. Dat doen zij voor 143 landen. Hoe vaker het woord voorkomt, hoe hoger de index. De data loopt terug tot 1990. In die periode piekte de index bij grote schokken: de aanslagen van 9/11, de SARS-uitbraak, de Eurocrisis en Brexit. Geen van die pieken komt echter in de buurt van de recordstand die de index in 2025 bereikte. De onderzoekers publiceerden hun methode in een werkdocument voor het National Bureau of Economic Research. Het is daarmee een van de meest geciteerde economische indicatoren ter wereld.
Waarom staat de index nu zo hoog
De voornaamste oorzaak is de handelsoorlog. President Trump kondigde in 2025 tarieven aan tot 54% op importen uit bepaalde landen. China reageerde met vergeldingstarieven. Daarna volgde een handelsconflict dat zich over meerdere continenten uitstrekte. In februari 2026 stelde Trump bovendien een tarief van 15% in voor een brede groep landen. Tegelijkertijd speelt geopolitieke spanning mee. Denk aan conflicten in het Midden-Oosten en spanningen rondom Groenland en NAVO-bondgenoten. Zo stapelen de onzekerheden zich op. Het IMF schreef dat dit soort onzekerheid de economische groei voor zes tot achttien maanden remt. Bedrijven investeren minder. Ze nemen minder mensen aan. Consumenten houden hun geld vast. Daardoor groeit de economie trager, ook in Nederland.
Wat doet dit met Bitcoin
Hier zit het punt dat veel mensen verrast. Bitcoin is op de korte termijn geen veilige haven. De cijfers spreken voor zich. Bitcoin daalde namelijk van zijn ATH van $126.000 in oktober 2025 naar circa $67.000 begin maart 2026. Dat is een daling van 47%. Tegelijkertijd steeg goud naar nieuwe records. Bitcoin bewoog echter mee met de Nasdaq, niet met goud. Onderzoekers maten de correlatie van Bitcoin met de S&P 500 tijdens geopolitieke stress en kwamen uit op 0,75. Dat betekent dat Bitcoin en de beurs bijna gelijktijdig bewegen. Institutionele beleggers behandelen Bitcoin dan als een risicovolle belegging, vergelijkbaar met techaandelen. Bovendien zorgt de hefboomwerking in derivatenmarkten voor versterkte dalingen. Bij een koersdaling worden grote leveraged posities automatisch geliquideerd. Daardoor daalt de koers nog sneller. Lees ook ons artikel over het patroon dat Bitcoin in 2026 herhaalt.
Goud wint, Bitcoin verliest op korte termijn
Goud presteerde in 2026 juist sterk. De goudprijs steeg naar boven de $5.000 per troy ounce. Dat is een historisch record. Centrale banken kochten in 2025 al 863 ton goud. Daarna versnelden zij die aankopen verder. Beleggers vluchtten naar bewezen veilige havens. Goud is dat al eeuwen. Ons uitgebreide artikel over Bitcoin versus goud in 2026 laat zien hoe groot het verschil was. Dat betekent niet dat Bitcoin op de lange termijn geen waarde heeft als bescherming. Het argument voor Bitcoin is namelijk geen crisisbescherming op een willekeurige dinsdagmiddag. Het is een hedge tegen decennia van geldontwaarding en begrotingstekorten. Daarvoor moet je echter wel bereid zijn om kortetermijndalingen van 47% te doorstaan. Bovendien bevestigt wetenschappelijk onderzoek dit beeld. Het Journal of Behavioral and Experimental Finance concludeerde dat Bitcoin bij geopolitieke schokken zwakker presteert als hedge dan goud.
Wat betekent dit voor jou als belegger
Ik begrijp dat veel mensen nu niet weten wat te doen. Toch zijn er een paar dingen die ik meeneem. Ten eerste: begrijp het verschil tussen korte en lange termijn. Op de korte termijn is Bitcoin kwetsbaar voor macro-onzekerheid. Op de lange termijn blijft het argument voor Bitcoin overeind als bescherming tegen geldontwaarding. Ten tweede: diversificatie werkt. Goud deed het in 2026 goed, Bitcoin minder. Dat laat dus zien dat spreiding loont. Ten derde: volg de macro. De Fed, de tarieven en de VS-China handelsgesprekken bepalen de komende maanden de richting van Bitcoin. Bekijk ook hoe de S&P 500 reageert op geopolitieke schokken om het bredere plaatje te begrijpen. De onzekerheid is groter dan ooit gemeten. Juist daarom is inzicht in de markt nu waardevoller dan ooit.
