ASML DUV rapport uit China kost aandeel 6,9 procent, analisten sussen

AI-context. China is goed voor ongeveer 20 procent van ASML’s groepsomzet en 44 procent van de DUV omzet in 2026. ASML’s NXT1980Fi verwerkt 330 wafers per uur bij een overlay van 2,5 nanometer. BE Semiconductor Industries daalde 8,5 procent, Applied Materials 5,8 procent en Lam Research 7,2 procent. Bron, BofA en Reuters.

Het ASML DUV rapport in cijfers

Het Shanghai bedrijf achter de machines blijft onbekend, want The Information baseert het nieuws op twee ingewijden bij het programma. Documenten zijn er niet. De ontwikkelaar bundelde teams van meerdere Chinese fabrikanten. Onder hen het kleinere Shanghai Yuliangsheng Technology. De eerste machines gaan naar SMIC, Hua Hong en CXMT, drie zware namen in Chinese chipproductie. Ze drukken 28 nanometer patronen in een enkele belichting, en met multipatterning, meerdere belichtingen over elkaar, halen ze zeven nanometer. Genoeg voor de meeste chips in auto’s, telefoons en geheugenmodules. Nvidia’s nieuwste AI chips vragen nog altijd om EUV. Die verkoopt ASML al jaren niet meer aan China door westerse exportregels, en kritieke onderdelen komen nog altijd uit Japan.

Lithografie is al twintig jaar de lastigste stap in chipproductie. Dat is niet zonder reden. Een scanner richt licht met subnanometer precisie op een wafer. Kleine trillingen verpesten het patroon meteen. ASML bouwde die precisie op via duizenden gespecialiseerde leveranciers, plus decennia continu onderzoek en ontwikkeling waar concurrenten altijd tegenaan lopen. Decennia aan patenten tellen ook mee. De val trok daarom ook Applied Materials, Lam Research en KLA Corp mee omlaag, hoewel zij niets met lithografie doen. Die drie leveren apparatuur voor lagen aanbrengen, etsen en foutmeting. Toch redeneren beleggers simpel. Als China de lastigste stap kraakt, ligt de rest van de keten open, is de logica. Applied Materials verloor 5,8 procent, Lam Research 7,2 procent. KLA volgde met 5,7 procent.

De harde cijfers zetten die angst meteen in perspectief, blijkt uit de kanttekeningen bij het rapport. Vijf machines in 2026 is een fractie van wat ASML wereldwijd jaarlijks aflevert aan klanten. Twintig machines in 2027 verandert dat beeld amper. Analist Paul Triolo van DGA Albright Stonebridge legt de vinger op een verschil. Een prototype tonen is iets anders dan jarenlange productie. Machines moeten dag en nacht draaien, zonder storingen. Dat is de echte horde, zegt hij, niet de eerste demonstratie. Analist Didier Scemama van BofA gaat nog verder in zijn rekenwerk. Hij noemt de huidige ASML koers zelfs een aantrekkelijke instap voor beleggers. China is goed voor ongeveer 20 procent van ASML’s groepsomzet en 44 procent van de DUV omzet dit jaar. Dus het echte verhaal is dat de koersval vooral angst voor een verloren monopolie inprijst. Van een omzetklap is amper sprake. De Amerikaanse MATCH Act wil Chinese aankoop en onderhoud van DUV apparatuur juist blokkeren. Zo’n eigen Chinees alternatief ondermijnt die politieke logica meteen, ongeacht hoe klein de eerste oplage is.

Wat dit betekent voor Nederland en Europa

ASML is het kroonjuweel van de Nederlandse maakindustrie en werkt vanuit het Brabantse Veldhoven. Nederlandse toeleveranciers rond Veldhoven en Eindhoven leveren specialistische onderdelen die nergens anders in Europa te vinden zijn. Een aanhoudende koersdruk raakt het gewicht van ASML in de AEX rechtstreeks en voelbaar. BE Semiconductor Industries, eveneens Nederlands, verloor maandag 8,5 procent. Dat overtreft ASML’s eigen verlies. Beide bedrijven bepalen samen een fors deel van de Nederlandse chipexport. Werkgelegenheid hangt er ook af. De Europese Chips Act, het EU programma voor eigen chipproductie, moet de afhankelijkheid van Aziatische en Amerikaanse toeleveranciers juist verkleinen. Een werkend Chinees alternatief voor DUV apparatuur ondermijnt die Europese ambitie op termijn. Ook al is de eerste oplage nu nog klein.

Nederlandse chipwerknemers merken weinig. De impact in en om Veldhoven blijft dit jaar beperkt. Daarvoor is de Chinese productie nog te klein. De grotere vraag zit in 2028 en daarna. Wat doet een groeiende Chinese vloot dan met ASML’s onderhandelingspositie tegenover klanten in Azië? Niemand kan dat nu hard maken met cijfers. ASML wilde tegenover Reuters niet inhoudelijk reageren. Ook de naam van de Chinese fabrikant staat nergens onafhankelijk bevestigd. Dat maakt dit voorlopig een rapport, geen vaststaand feit. Eerder profiteerde ASML nog van een chipdeal van 200 miljard. Een eerdere chipdeal met SK Hynix zette het bedrijf al eens op scherp.

Veelgestelde vragen

Wat is een DUV machine precies?

Een DUV machine, deep ultraviolet lithografie apparaat, belicht chippatronen op een siliciumwafer voordat een chip verder wordt afgewerkt. ASML uit Veldhoven verkoopt dit type machines al decennia wereldwijd aan chipfabrikanten.

Hoeveel procent verloor het ASML aandeel?

Het ASML aandeel verloor maandag 6,9 procent, de grootste daling sinds 8 juni volgens cijfers van Reuters. Concurrenten als Applied Materials en Lam Research daalden diezelfde handelsdag fors mee.

Kan China ASML op korte termijn inhalen?

Nee, zeggen analisten van BofA en DGA Albright Stonebridge desgevraagd. China levert dit jaar naar verwachting vijf machines, terwijl ASML voorlopig de wereldwijde maatstaf blijft voor snelheid en precisie. Eerder sneed ASML al banen terwijl het die voorsprong verdedigde.