De ECB inflatie in de eurozone overschreed in maart het doel van 2 procent. Eurostat publiceerde vandaag de voorlopige cijfers: 2,5 procent, omhoog van 1,9 procent in februari. De Europese Centrale Bank had hier drie scenarioās voor klaarliggen. De vraag is in welk scenario we nu zitten.
- 1
De inflatie in de eurozone steeg in maart naar 2,5%. In februari was dat nog 1,9%. De stijging komt volledig door energie, dat 4,9% duurder werd op jaarbasis. - 2
De ECB hanteert drie scenarioās. De huidige olieprijzen bevinden zich het dichtst bij het ongunstige scenario. Dat vraagt om een beperkte renteverhoging. - 3
De kerninflatie daalde licht naar 2,3%. Economen waarschuwen echter dat dit tijdelijk is: hogere energieprijzen werken via voedsel en goederen door in de kerninflatie. - 4
Financiƫle markten prijzen twee tot drie renteverhogingen van 0,25% in voor eind 2026. Een eerste stap is mogelijk al op 30 april. - 5
In het zwaarste ECB-scenario kan de inflatie oplopen tot 4,8% in 2027. De energieschok van 2021-22 was echter bijna twee keer zo erg als dat scenario.
Wat de Eurostat-cijfers van vandaag zeggen
De inflatie in de eurozone steeg in maart naar 2,5 procent. In februari was dat nog 1,9 procent. Dat is de hoogste stand in meer dan een jaar. Het is ook de eerste duidelijke overschrijding van het ECB-doel van 2 procent sinds begin 2025. De stijging komt bijna volledig uit energie. Energieprijzen stegen 4,9 procent op jaarbasis. Dat is een volledige omslag van de daling van 3,1 procent in februari. De Brent-olieprijs steeg immers meer dan 50 procent sinds het begin van de Iran-oorlog, tot boven de 110 dollar per vat. Tegelijkertijd daalde de kerninflatie licht, van 2,4 naar 2,3 procent. Dienstenprijzen zakten van 3,4 naar 3,2 procent. Dat geeft de ECB enige ruimte.
Echter: economen van S&P Global waarschuwden dat hogere energieprijzen ook in voedsel en goederen doorwerken. De kerninflatie volgt. Dat is geen theorie. Dat is wat er in 2022 ook gebeurde.
De drie scenarioās van de ECB uitgelegd
Lagarde beschreef vorige week in Frankfurt een driestapsstrategie. De ECB kijkt door de schok heen als deze klein en tijdelijk is. Ze reageert beperkt als de overschrijding groot, maar niet hardnekkig is. Ze reageert krachtig als de inflatie langdurig en significant boven het doel blijft. De ECB-projecties werken dit uit in drie concrete scenarioās. In het basisscenario bereiken olie- en gasprijzen een piek in het tweede kwartaal van 2026 en dalen daarna. De inflatie piekt op 3,1 procent en keert terug naar 2,0 procent in 2027.
In het ongunstige scenario blijven energieprijzen langer hoog. De inflatie loopt op naar circa 4 procent, maar keert terug. De kerninflatie stijgt slechts beperkt. In het ernstige scenario blijven energieprijzen jarenlang hoog. De inflatie blijft langdurig boven de doelstelling, de kerninflatie stijgt structureel en de economische groei krimpt. De onderstaande grafiek laat zien wat de ECB aanneemt voor de olieprijzen per scenario. Lees ook de PPI naar CPI analyse voor verdere context.
In welk scenario zitten we nu
De huidige olieprijzen bevinden zich het dichtst bij het ongunstige ECB-scenario. Dat is ook het scenario dat het meest overeenkomt met de huidige marktverwachtingen voor olie en gas. In dat scenario stagneert de economische groei in de eurozone voor de rest van 2026, gevolgd door geleidelijk herstel richting 2028. De ECB-groeiverwachting voor 2026 staat al op 0,9 procent. In december was dat nog 1,5 procent.
Echter: het ernstige scenario is nog niet in beeld. Ter vergelijking: de energieschok van 2021-22 was bijna twee keer zo erg als het zwaarste ECB-scenario. De ECB beschouwt de huidige situatie dus als ernstig, maar beheersbaar. De markt denkt daar echter anders over. Financiƫle markten prijzen al twee tot drie renteverhogingen van 25 basispunten in voor eind 2026. Een eerste stap is mogelijk op 30 april, de eerstvolgende ECB-vergadering. Commerzbank-economen nuanceerden dit: het kleinere dan verwachte inflatiecijfer van vandaag pleit juist tegen meerdere verhogingen.
Wat dit betekent voor rente, markten en Bitcoin
Een hogere ECB-rente is slecht nieuws voor groei en goed nieuws voor de euro. Voor de obligatiemarkt is het afhankelijk van de snelheid. Als de ECB snel verhoogt, stijgen de Europese staatsobligatierentes. Dat heeft ook gevolgen voor Trumps renterode lijn. Beide markten zijn verbonden via de euro-dollar wisselkoers en kapitaalstromen. Voor crypto en Bitcoin geldt opnieuw het bekende patroon. Hogere rentes verminderen de aantrekkelijkheid van risicovolle activa. Bovendien drukt stijgende Europese inflatie het reƫel beschikbaar inkomen van consumenten.
Dat zagen we vandaag ook in de CBS-cijfers voor Nederland. Minder besteedbaar inkomen betekent minder ruimte voor beleggingen. De ECB neemt op 30 april een beslissing. Voor die datum zijn er nieuwe inflatiecijfers, nieuwe energieprijsdata en nieuwe signalen uit het Midden-Oosten. Dat is de volgende ijkmeting.
