De Nederlandse industrie zette in het derde kwartaal 9,4 procent meer om dan een jaar eerder, terwijl de afzetprijzen gemiddeld 6,8 procent hoger lagen. De nieuwe CBS-cijfers van woensdag 18 november laten daardoor een sterker geldbedrag aan verkopen zien dan zonder meer als productiegroei kan worden uitgelegd. Tegelijk nam het aantal industriële faillissementen toe tot 85.
| Wat je moet weten |
|---|
| De industriële omzet steeg in het derde kwartaal van 2026 met 9,4 procent op jaarbasis. |
| De gemiddelde afzetprijzen lagen 6,8 procent hoger dan een jaar eerder. |
| De binnenlandse omzet groeide 10,2 procent, de buitenlandse omzet 8,9 procent. |
| Het CBS telt 85 industriële faillissementen, tegen 69 in hetzelfde kwartaal van 2025. |
De publicatie van het CBS van 06.30 uur bevat voorlopige cijfers voor het derde kwartaal. De omzetgroei ligt 0,5 procentpunt boven de 8,9 procent uit het tweede kwartaal. Beide percentages vergelijken hun eigen kwartaal met een jaar eerder. Hieruit volgt geen omzetgroei van 0,5 procent ten opzichte van het voorgaande kwartaal.
Ook de vergelijking met prijzen vraagt om zorgvuldigheid. Een gestileerd rekenvoorbeeld begint met een omzetindex van 100, die door 9,4 procent groei op 109,4 uitkomt. Delen door een prijsindex van 1,068 levert ongeveer 102,43 op. Dat is 2,43 procent boven de beginwaarde. Deze berekening maakt zichtbaar hoe prijsstijgingen een groot deel van nominale groei kunnen uitmaken. Zij is geen door het CBS gemeten productievolume: daarvoor zijn de juiste gewichten en samenstelling nodig.
Grote verschillen tussen bedrijfstakken
Raffinaderijen en chemie zetten samen 27,4 procent meer om, bij 24,2 procent hogere afzetprijzen. Binnen deze groep stijgt de omzet van de aardolie-industrie 58,2 procent, terwijl de prijzen er 59,4 procent hoger liggen. Het hoogste omzetpercentage is dus geen bewijs dat deze bedrijven ook evenveel meer fysieke producten verkochten.
De elektrotechnische en machine-industrie rapporteert 12,0 procent omzetgroei. De voedings- en genotmiddelenindustrie zet juist 6,3 procent minder om, mede door 4,7 procent lagere afzetprijzen. Tussen de omzetverandering bij raffinaderijen en chemie en die bij voedings- en genotmiddelen zit 33,7 procentpunt. Een algemeen positief industriecijfer beschrijft daarmee geen gelijke verbetering voor alle bedrijfstakken.
Naast de hogere omzet staan 16 extra faillissementen ten opzichte van de 69 van een jaar eerder. Dat is ongeveer 23,2 procent meer. Het aantal faillissementen en de omzet meten verschillende aspecten van de sector; het CBS legt hier geen oorzakelijk verband tussen. Voor het vierde kwartaal verwachten per saldo 12,6 procent van de ondernemers een omzettoename, tegen 15,5 procent een kwartaal eerder. Dat saldo is een verschil tussen positieve en negatieve antwoorden, geen voorspeld groeipercentage voor de omzet.






