Bitwise heeft op 17 november een registratieverklaring ingediend voor een Amerikaans Zcash-beursproduct. Voor Nederlandse lezers valt woensdagochtend daarnaast een nieuw cijfer over digitale infrastructuur op: datacenters verbruikten vorig jaar 5 procent van de elektriciteit in Nederland. Dit nieuwsoverzicht van 18 november behandelt de status van het voorgenomen beleggingsproduct en de samenstelling van het gemeten stroomverbruik.
| Wat je moet weten |
|---|
| De SEC publiceert een S-1-registratieverklaring van 17 november voor de Bitwise Zcash ETF. |
| Het voorlopige prospectus bewijst geen goedgekeurde of begonnen verkoop aan beleggers. |
| Nederlandse datacenters kregen in 2025 volgens het CBS 5.664 GWh elektriciteit geleverd. |
| Ongeveer 50 grote datacenters zijn goed voor meer dan 90 procent van die levering. |
Zcash-product zit nog in het registratietraject
In de S-1 bij de Amerikaanse SEC beschrijft Bitwise een product dat blootstelling moet geven aan de waarde van aangehouden Zcash, verminderd met kosten en verplichtingen. Het voorlopige prospectus zegt dat verkoop pas mag beginnen wanneer de registratieverklaring effectief is. De indiening zelf is dus een procedurestap.
Ook het jaarlijkse beheertarief is in de voorzijde van dit voorlopige document nog niet ingevuld. Daardoor kan een belegger hieruit nog geen definitieve jaarlijkse kostenvergelijking maken. Het document vermeldt bovendien dat de aandelen niet voor publieke verkoop buiten de Verenigde Staten zijn geregistreerd. Voor Nederlandse particuliere beleggers volgt uit deze indiening geen vastgestelde toegang of startdatum.
Stroomgroei concentreert zich bij grote datacenters
Het CBS-bericht van 18 november om 06.30 uur meet elektriciteitslevering over 2025. De 5.664 gigawattuur is ongeveer 12 procent meer dan een jaar eerder. Het aandeel in het totale Nederlandse stroomverbruik stijgt van 4,6 naar 5,0 procent: 0,4 procentpunt erbij. Dat zijn voorlopige cijfers.
De onderliggende tabel maakt duidelijk waar de groei zit. Datacenters met een jaarlijkse afname van minstens 10 GWh gaan samen van 4.662 naar 5.289 GWh, een stijging van 627 GWh. De kleinere groep gaat van 398 naar 374 GWh, een daling van 24 GWh. De toename bij grote locaties is dus groter dan de gezamenlijke nettoverandering in deze afgeronde tabel.
Het aantal grote datacenters bleef de laatste jaren volgens het CBS ongeveer gelijk. Meer elektriciteitslevering betekent hier daarom niet automatisch meer vestigingen. De cijfers splitsen het stroomverbruik evenmin uit naar AI, cryptomining of andere toepassingen. Daarnaast schat het CBS de levering voor interne datacenters van onder meer universiteiten en ziekenhuizen op 142 GWh; die groep is buiten het besproken totaal gehouden. De Europese rangschikking in het bericht gebruikt 2024, terwijl de nieuwe Nederlandse hoofdmeting 2025 betreft.






